Nikola Sandulović upozorava: infiltracija protesta, rizik regionalne destabilizacije i politički prelom u Srbiji

Srbija se, prema oceni predsednika Republikanske stranke Nikole Sandulovića, nalazi u najdubljoj političkoj i institucionalnoj krizi u poslednjim decenijama. U nizu javnih istupa i izjava za međunarodne medije, Sandulović je izneo ozbiljna upozorenja o unutrašnjim podelama, slabljenju međunarodne podrške aktuelnoj vlasti i mogućim destabilizujućim potezima režima u pokušaju očuvanja kontrole.

Njegove poruke se mogu svesti na tri ključne tačke: raspad unutrašnjeg društvenog konsenzusa, manipulacija protestima i rizik spoljnopolitičkih eskalacija kao sredstva za produženje vlasti.

„Raspad građanskog konsenzusa“ i društvena fragmentacija

Nikola Sandulović upozorava da Srbija prolazi kroz duboku političku i društvenu fragmentaciju. Prema njegovim rečima, zemlja je podeljena politički, ideološki, ali i identitetski, što povećava rizik od dugoročnih nestabilnosti.

On smatra da kontinuirani protesti u Beogradu i drugim gradovima nisu samo izraz trenutnog nezadovoljstva, već simptom šireg sloma poverenja u institucije i politički sistem. Po njegovoj oceni, cena takve destabilizacije uvek najviše pogađa građane.

Odnos Zapada: promena stava Vašingtona, neujednačen pristup EU

Sandulović tvrdi da dolazi do značajne promene u odnosu Sjedinjenih Američkih Država prema vlastima u Beogradu, uz tvrdnju da su neki diplomatski kanali oslabljeni ili zatvoreni. Istovremeno, smatra da unutar Evropske unije i dalje postoje različiti pristupi prema Srbiji, što, prema njegovom viđenju, stvara prostor za političke manevre režima.

On ukazuje na ono što naziva dugotrajnim i netransparentnim vezama između dela evropske političke elite i struktura vlasti u Srbiji, uz tvrdnju da takvi odnosi podstiču nejasnu i neujednačenu politiku prema Beogradu.

Infiltracija BIA u studentske proteste

Jedna od najozbiljnijih tvrdnji koje Sandulović iznosi odnosi se na ulogu bezbednosnih struktura u studentskom pokretu. On navodi da je Bezbednosno-informativna agencija (BIA) uspela da infiltrira i delimično kooptira protestni pokret.

Prema njegovoj oceni, reč je o klasičnom kontraobaveštajnom modelu: dopustiti ili podstaći protestni talas, a zatim pokušati da se njegovi tokovi usmere, fragmentiraju ili kompromituju iznutra, kako bi se kontrolisala politička šteta po vlast.

Ovakva ocena, prema Sanduloviću, dodatno komplikuje političku situaciju jer smanjuje poverenje građana u autentičnost političkih procesa.

Rizik regionalne destabilizacije: Kosovo i Republika Srpska

Sandulović upozorava da u situaciji slabljenja unutrašnje i međunarodne podrške, vlast može posegnuti za spoljnopolitičkim krizama kao sredstvom za konsolidaciju moći. Kao potencijalno rizične tačke navodi Kosovo i situaciju u Bosni i Hercegovini, posebno u Republici Srpskoj.

Prema njegovom tumačenju, upotreba snažne retorike, medijskih narativa i bezbednosnih tenzija može služiti za skretanje pažnje sa unutrašnje krize i homogenizaciju biračkog tela.

On ističe da bi takvi potezi imali ozbiljne posledice ne samo po Srbiju, već i po regionalnu stabilnost.

Tri moguća scenarija daljeg razvoja

U analizi političkih kretanja, Sandulović izdvaja tri moguća pravca razvoja događaja:

1. Političko povlačenje vlasti kroz kontrolisani izlaz, uključujući zdravstveni ili drugi formalni razlog.

2. Prevremeni izbori u uslovima neregularnosti, koji bi omogućili zadržavanje kontrole nad institucijama.

3. Povećanje spoljnopolitičkih tenzija sa ciljem produženja vanrednog političkog stanja i jačanja autoritativne kontrole.

   
   

Stanje medija, opozicije i bezbednosnih struktura

Sandulović tvrdi da su medijski prostor i veliki deo opozicione scene duboko deformisani dugogodišnjim pritiscima, političkom kontrolom i uticajem bezbednosnih struktura. Prema njegovim rečima, takav sistem stvara privid pluralizma, dok se ključne poluge moći i dalje nalaze u istim rukama.

On sebe i Republikansku stranku pozicionira kao političku opciju koja nije deo tog sistema i koja, kako tvrdi, nema veze sa strukturama koje su gradile postojeći model upravljanja.

Prelomni trenutak za Srbiju

Sandulovićeva osnovna poruka jeste da Srbija ulazi u period u kojem su političke odluke od presudnog značaja za budući kurs zemlje. Po njegovom stavu, kombinacija unutrašnjih podela, međunarodnih pritisaka i moguće instrumentalizacije regionalnih tenzija čini trenutak izuzetno osetljivim.

Bez institucionalnog resetovanja, transparentnosti i jasnog strateškog opredeljenja, upozorava on, rizik od dublje destabilizacije ostaje realan.